Η φιλία… (Ψυχή βαθιά)
Μπορεί και να το παρατήρησες, αλλά πέραν των πεντακάθαρων προσώπων και των καθαρών λόγων των επενδυτών του Άρη, πέραν των ονειρώξεων που πυροδοτήθηκαν στον ορίζοντα των οπαδών του Αυτοκράτορα, ένα πανίσχυρο μήνυμα είναι κι αυτό: «Φιλία σημαίνει…».
Πριν από μερικά χρόνια, ένα κυριακάτικο σεπτεμβριανό σούρουπο στην Έκθεση Βιβλίου στο Ζάππειο, ο Βασίλης (Βαρδάκας) και ο Βλάσσης (Μαρωνίτης) στέκονταν δίπλα μου. Εκδότες της περίφημης πια Key Books, με σειρά best seller εκδόσεων στο περιεχόμενο της ψυχολογίας και της αυτοβελτίωσης. Αρκετό καιρό πριν η γνωριμία μας, που άγγιζε τα όρια της φιλίας, μετατραπεί σε συνεργασία στην MVP.
Ήταν ένα μελαγχολικό σούρουπο και στο τέλος του μακρού, νωχελικού περιπάτου μου στους πάγκους των εκδοτών, τους συνάντησα…
“Ρε Βασίλη” του είπα, σχεδόν ψιθυριστά, ίσως κι ένοχα για να μην αποδειχθεί ότι μοιράζομαι μία ανάγκη που θα έπρεπε να γνωρίζω πως έχει καλυφθεί ήδη…
“Ξέρεις τι πιστεύω ότι πρέπει να βρεθεί κάποιος μία μέρα να γράψει;”
Ο Βασίλης, λάτρης του μπάσκετ και αυτός (άσχετο, αλλά ήθελα να το σημειώσω), πρώην παίκτης και αυτός, με κοίταξε με περιέργεια.
“Έχουν εξαντληθεί τόνοι χαρτιού για την αυτοσυμπόνια, την αγάπη, την αυτοεκτίμηση, την αυτοβελτίωση, την συντροφικότητα, την ψυχολογία… Θα ήθελα όμως, να διαβάσω ένα βιβλίο για τη φιλία… Για την πρώτη και πολυτιμότερη διαπροσωπική σύνδεση που κάθε άνθρωπος σε βρεφική σχεδόν ηλικία, δημιουργεί από ανάγκη στη ζωή του… Για τη φιλία. Τι ακριβώς σημαίνει, και τι απαιτεί για να θεωρείς τον εαυτό σου καλό φίλο”.
Δε θυμάμαι τι μου απάντησε ο Βασίλης, αλλά ήταν κάτι σαν “Ανοίγεις πάρα πολύ μεγάλο θέμα τώρα”. Θυμάμαι πολύ έντονα όμως, ότι από τη στιγμή που που Άρης ανακοίνωσε την πρόσληψη του Βασίλη Σπανούλη στα (ανεκπλήρωτα τελικά) σχέδια που κατάστρωνα να βρεθώ στην παρουσίαση του, αυτή θα ήταν η μοναδική ερώτηση που θα ήθελα να τους απευθύνω, Στον Βασίλη, και στον Νίκο. Με τον κίνδυνο να χαρακτηριστώ γραφικός, λίγο “πειραγμένος”. Και ποιος νοιάζεται όμως;
Ήθελα να τους ζητήσω, χωρίς την παραμικρή μπασκετική αναγωγή, να εκφράσουν τον δικό τους ορισμό της έννοιας “Καλός Φίλος”.
Από τα τέλη Μαίου όταν το στόρι όπου αρχικά έμοιαζε με επιστημονική φαντασία,άρχισε, στα δημοσιογραφικά γραφεία, να μοιάζει με non fiction προσχέδιο σεναρίου, αλλά ειδικά μετά τις 3 Ιουνίου, η πρώτη και πιο κυρίαρχη σκέψη όταν βλέπω, διαβάζω, ακούω για Άρη, δεν είναι το μεγαλείο του Αυτοκράτορα.
Είναι… “Η Φιλία”! Και πως μπορεί να κάνει ακόμα και τα πιο δυσθεώρητα εμπόδια να μετακινηθούν, όταν είναι τόσο αυθεντική, σεβαστική, ειλικρινής. Και με ρίζες στην ομορφότερη ατάκα που έχει ακουστεί ποτέ στην ιστορία του ελληνικού κινηματογράφου, από τον σπάνιο ηθοποιό με το ακόμα πιο σπάνιο ταλέντο, τον Νίκο Φέρμα… “Ψυχή βαθιά”.
Στην αργκό εκείνης της εποχής, ήταν μία έκφραση, ένας χαιρετισμός αλληλεγγύης, αντοχής και κουράγιου μεταξύ των φυλακισμένων. Ο Βασίλης Σπανούλης και ο Νίκος Ζήσης, δεν έκατσαν ποτέ πίσω από τα σίδερα, αλλά, οι δυο τους, όλα αυτά που νοηματοδοτεί το “Ψυχή βαθιά” τα καλλιέργησαν, τα έζησαν, τους έδωσαν σημασία, εδώ και δεκαετίες, από μικρά παιδιά, παρέα.
Στην ερώτηση που δεν διατυπώθηκε ποτέ τελικά, ο Βασίλης και ο Νίκος, έδωσαν την απάντηση μόνοι τους. Χωρίς ερώτηση… Χωρίς κάποια πρόκληση. Πηγαία, αυθόρμητα, χωρίς την παραμικρή πίεση και προσπάθεια. Γιατί όπως μου είχε πει ένας άλλος πολύ καλός γνωστός μου, σχεδόν φίλος, αρειανός κι αυτός… “Οι σχέσεις δεν χρειάζονται πολύ προσπάθεια, Ρέουν. Αν χρειάζεται δνα προσπαθήσεις πολύ για να αγαπήσεις και να αγαπηθείς από κάποιον, κάτι δε λειτουργεί σωστά”.
Δε ρώτησε κανείς τον Βασίλη Σπανούλη να μιλήσει για τον Νίκο Ζήση, όταν είπε ότι… “Θα μπορούσε να γίνει άβολο λόγω της καθημερινής επαφής μας. Δε με πίεσε ποτέ και ήμασταν straight από την αρχή”. Γιατί το είπε άραγε; Διότι, αυτός είναι ο ορισμός της καλής φιλίας, όπου οι λέξεις βγαίνουν αυθόρμητα με ένστικτο.
Ο Βασίλης Σπανούλης δεν έγινε προπονητής του Άρη γιατί είναι φίλος με τον Νίκο Ζήση… Όχι!
Ο Βασίλης Σπανούλης είναι πια προπονητής του Άρη γιατί είναι πολύ καλός φίλος με τον Νίκο Ζήση. Είναι ο ένας για τον άλλον ο αδελφός που επέλεξαν, πέραν των ορίων τη οικογένειας. Με ό,τι άδολο και ειλικρινές μπορεί αυτό να συνεπάγεται.
Και η καλή φιλία, η αδελφοσύνη, προϋποθέτει ότι ανά πάσα στιγμή οφείλεις να αποδεχτείς ότι ο φίλος που αγαπάς δε θα είναι σε θέση να ικανοποιήσει το “θέλω”, ή το “πιστεύω” σου. Τότε είναι που κρίνεται η πραγματικά αληθινά φιλία. Όταν τα πράγματα δεν υπάρχουν προσδοκίες.
Αυτή η θαυμάσια φιλία εξελίχθηκε σε συνεργασία και σε θεμελίωση των ονείρων του πιο μπασκετικού κοινού στην Ελλάδα, γιατί ο καθένας απ΄αυτούς ήταν απεξαρτημένος από ιδεοληψίες περί “φιλίας”.
Ο Νίκος προσέγγισε τον Βασίλη, σε μία περίοδο που, μετά την εξέλιξη της φετινής σεζόν, μπορεί και να τον είχε ανάγκη, γνωρίζοντας ότι το “Όχι” δε θα τον πλήγωνε.
Τον προσέγγισε με τον σεβασμό ενός αληθινού φίλου. Χωρίς πίεση, με τεράστιο σεβασμό στην ανάγκη του για χώρο και χρόνο, με πλήρη αναγνώριση των φιλοδοξιών του και κατανόηση ότι στην παρούσα φάση μπορεί να μην ταιριάζουν με τις φιλοδοξίες ενός (έστω κι) Αναστημένου Αυτοκράτορα. Με την απόλυτη αποδοχή ότι φιλία και η ειλικρίνεια θα είναι το πλαίσιο, όχι όμως η ουσία της απόφασης.
Και αφήνοντας τον χρόνο να δώσει τις απαντήσεις του, ακριβώς στα σημεία που έπρεπε (τι ωραία παρατήρηση από τον Σωτήρη Βετάκη, που είπε ότι έμοιαζαν με ζευγαράκι που συναντιόνταν κάθε μέρα, χωρίς να λένε ποτέαν τα έφτιαξαν), ο Νίκος, με πηγαίο σεβασμό, φρόντισε να εκφράζει με τον δικό του τρόπο την έννοια της φιλίας… Με το μπάτζετ που θα μεγάλωνε, επειδή ο φίλος του το δικαιούται, με τον οργανισμό που θα τον στήριζε κι εν τελεί: Με όνειρα πανάθεμά τα!
Σαν δύο 15χρονα παιδαρέλια, που κάθονται οκλαδόν στην άμμο την παραλίας, και τόση γνήσια, με περίσσια αθωότητα και ένα αναψυκτικό για παρέα, ατενίζουν τον ορίζοντα και πετούν βότσαλα στο νερό, μοιράζοντας ο ένας με τον άλλον όλες αυτές τις όμορφες σκέψεις, τι θα κάνουν όταν μεγαλώσουν, με ποιες γυναίκες θα παντρευτούν, πόσα ταξίδια θα κάνουν μαζί, και πόσο φίλοι θα μείνουν μεταξύ τους μέχρι το τέλος.
Διότι, η φιλία, η αγνή, η ανόθευτη, σημαίνει και όνειρα. Μεγάλα, δυσπρόσιτα στην κανονική ζωή, όνειρα.
Μα ξέρεις τι είναι η φιλία πάνω απ΄όλα; Είναι η εμπιστοσύνη! Χωρίς δεύτερες σκέψεις. Είναι το safe place όλων μας. Εκεί που μπορούμε να είμαστε και καλοί και κακοί, και άσχημοι, ξέροντας ότι δε θα μας κρίνει κανείς για αυτό.
Ο Βασίλης Σπανούλης ήξερε ότι ο καλός φίλος του δε θα μετέλθει μέσων εντυπωσιασμού για να τον πείσει. Γνώριζε ότι θα έδινε και την ψυχή του να του εξασφαλίσει ακόμα καλύτερες συνθήκες από αυτές που θα του περιέγραφε.Τις πραγματικές. Όχι τις ψεύτικες. Έτσι συμπορεύθηκαν για μία ολόκληρη ζωή. Και τίποτα, κανένας Αυτοκράτορας, ούτε όλες οι χιλιάδες των οπαδών του Άρη, ούτε τίποτα στον κόσμο, δε θα ήταν ικανά να μακιγιαριστούν έστω με την ελάχιστη υποψία ότι μπορεί να κλονιστεί η εμπιστοσύνη.
Φιλία λέγεται… Η πραγματική. Όχι η άλλη.
Και στην αληθινή φιλία, υπόσχεσαι λίγα για να δώσεις, όποτε, κι αν μπορείς, ακόμα περισσότερα.
Στην αληθινή φιλία η αρετές δοκιμάζονται στα “Όχι”. Όχι στα “Ναι”.
Στην αληθινή φιλία, ο κοινός τόπος είναι ο σεβασμός, η αναγνώριση.
Δεν είναι κάποιος καλός φίλος μόνο όταν ξεχνάει τα πάντα για να σταθεί στον άνθρωπό του. Είναι ακόμα καλύτερος φίλος όταν έχει το empathy να νιώσει τις ανάγκες του, να μην ασκήσει πιέσεις, ούτε να επικαλεστεί φιλότιμα. Να αποδεχτεί ότι κάποιες φορές δεν μπορεί να είναι δίπλα του.
Αυτή η πραγματική φιλία του σεβασμού και της ειλικρίνειας, μαζί με τον θαυμασμό προς τους δύο και την αγάπη για τον Άρη από τον Αγαπητό Διακογιάννη, τον Βυρωνα Αντωνιάδη και του Ρίτσαρντ Σιάο, είναι που εκτοξεύει τον Άρη στον ουρανό. Σε έναν κόσμο, όπου τα όνειρα γίνονται πραγματικότητα και οι φιλίες είναι αληθινές.
Can you feel it?