Μεξικό σε κόκκινο συναγερμό - Πώς η δολοφονία του «El Mencho» αλλάζει τα πάντα πριν το Μουντιάλ
Το Έντμοντον ήταν γνωστό ως η Πόλη των Πρωταθλητών για όσα έκαναν οι Oilers (σ.σ ομάδα χόκεϊ επί πάγου) τη δεκαετία του 1980. Τώρα, θα μπορούσε τώρα να γίνει καταφύγιο για τη FIFA, αν η διεθνής ποδοσφαιρική ομοσπονδία αναγκαστεί να μεταφέρει αγώνες του Παγκοσμίου Κυπέλλου 2026 που αρχικά ήταν προγραμματισμένοι να διεξαχθούν στο Μεξικό.
Την Κυριακή (22/2) το πρωί, ενώ Καναδοί και Αμερικανοί ήταν κολλημένοι στις τηλεοράσεις τους παρακολουθώντας τον τελικό στο χόκεϊ επί πάγου ανδρών για το χρυσό μετάλλιο, στους Ολυμπιακούς Αγώνες, νότια των συνόρων, στις νότιες ακτές του Μεξικού, ένα κύμα βίας και αναταραχής έχει φέρει ένα από τους πιο δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς της χώρας σε κατάσταση τρόμου.
Ο Νεμέσιο Ρουμπέν Οσεγκέρα Θερβάντες, γνωστός ως «El Mencho», τραυματίστηκε στην Ταπάλπα της πολιτείας Χαλίσκο και κατέληξε ενώ μεταφερόταν αεροπορικώς στην Πόλη του Μεξικού, σε μια μεξικανική στρατιωτική επιχείρηση και σε απάντηση, μασκοφόροι ένοπλοι έκαψαν οχήματα και απέκλεισαν αυτοκινητόδρομους σε όλη την πολιτεία Χαλίσκο, όπου βρίσκεται ο δημοφιλής ταξιδιωτικός προορισμός Πουέρτο Βαγιάρτα στη Ριβιέρα Ναγιαρίτ. Οι καναδικές αεροπορικές εταιρείες έχουν αναστείλει τις πτήσεις, αφήνοντας εκατοντάδες επιβάτες εγκλωβισμένους στις ακτές του Ειρηνικού του Μεξικού.
Ο «El Mencho», 60 ετών, ήταν ο «εγκέφαλος» πίσω από το καρτέλ CJNG (Καρτέλ Νέα Γενιά Τζαλίσκο), το οποίο θεωρείται το πιο ισχυρό στο Μεξικό, με περίπου 19.000 μέλη και επιχειρήσεις που εκτείνονται σε 21 από τις 32 πολιτείες. Έχει χαρακτηριστεί ξένη τρομοκρατική οργάνωση από την κυβέρνηση Τραμπ. Στο παρελθόν ο El Mencho ήταν αστυνομικός, ίδρυσε και ηγήθηκε της ταχείας ανόδου του CJNC, που πήρε το όνομά του από τη δυτική πολιτεία του Μεξικού, όπου βρίσκεται μια από τις μεγαλύτερες πόλεις της χώρας, η Γκουανταλαχάρα. Τα τελευταία χρόνια είχε εξελιχθεί σε ένα από τα ισχυρότερα καρτέλ του Μεξικού, γνωστό για τις βίαιες πρακτικές του.
Υπό την ηγεσία του «El Mencho», το CJNC επεκτάθηκε και σε άλλους τομείς εγκληματικής δραστηριότητας, όπως η κλοπή και το λαθρεμπόριο καυσίμων, οι εκβιασμοί, οικονομικές απάτες κα η παράνομη μετανάστευση. Το καρτέλ χρησιμοποιούσε επίσης drones σε επιθέσεις κατά πολιτών σε απομακρυσμένες περιοχές του δυτικού Μεξικού, στο πλαίσιο της επέκτασής του.
Τι θα γίνει με το Μουντιάλ
Μετά από αυτό το συμβάν, κυκλοφόρησαν στο διαδίκτυο φήμες ότι η FIFA εξετάζει σοβαρά τη μεταφορά τουλάχιστον ορισμένων από τους 13 αγώνες που προγραμματίζονταν να γίνουν στο Μεξικό. Η Γκουανταλαχάρα, πρωτεύουσα της Χαλίσκο και σε απόσταση μόλις 300 χιλιομέτρων από το Πουέρτο Βαγιάρτα, είχε προγραμματιστεί να φιλοξενήσει τέσσερις αγώνες ομίλων, μεταξύ αυτών το Μεξικό – Νότια Κορέα, Κολομβία – νικητής playoffs και την αναμέτρηση Ουρουγουάη – Ισπανία. Οι Κορεάτες μάλιστα, έχουν επιλέξει το Chivas Verde Valle, τις εγκαταστάσεις προπόνησης της Τσίβας, ως βάση τους για τη διοργάνωση.
Η FIFA θα πρέπει να δράσει γρήγορα για να μεταφέρει τους αγώνες. Παρόλο που υπάρχουν αρκετές κατάλληλες αμερικανικές έδρες, με το «Allegiant Stadium» στο Λας Βέγκας να θεωρείται η καλύτερη επιλογή, λόγω του πολιτικού κλίματος και των ανησυχιών για την ασφάλεια, η FIFA θα μπορούσε να στραφεί βόρεια των συνόρων και να προσθέσει περισσότερους αγώνες στο Τορόντο και το Βανκούβερ, ή να επανεξετάσει το Έντμοντον.
Για την ώρα πάντως, η FIFA δεν πάρει επίσημη θέση ότι η Γκουανταλαχάρα θα χάσει τον ρόλο της ως πόλη υποδοχής του Μουντιάλ, αλλά δημοσιεύματα στο εξωτερικό, έχουν αναγνωρίσει υψηλό επίπεδο ανησυχίας σχετικά με το κατά πόσον οι συνθήκες στο γήπεδο μπορούν να διασφαλίσουν την ασφάλεια που αναμένεται σε ένα παγκόσμιο αθλητικό γεγονός αυτής της κλίμακας.
«Κόκκινος συναγερμός» στο Μεξικό μετά τη δολοφονία του El Mencho
Πολλοί αγώνες της Liga MX αναβλήθηκαν ή επαναπρογραμματίστηκαν εν μέσω του χάους, συμπεριλαμβανομένου του αγώνα Clásico Nacional γυναικών μεταξύ των Chivas Femenil και América Femenil, τον οποίο οι διοργανωτές ανέβαλαν λόγω ανησυχιών για αποκλεισμένες διαδρομές κοντά στο στάδιο. Οι τοπικές και ομοσπονδιακές αρχές ενεργοποίησαν αυξημένα πρωτόκολλα ασφαλείας, κηρύσσοντας αυτό που οι αξιωματούχοι χαρακτήρισαν ως «κόκκινο συναγερμό» σε τμήματα της μητροπολιτικής περιοχής και κάλεσαν τους κατοίκους να μην κυκλοφορούν στους δρόμους όσο οι αρχές ανακτούν τον έλεγχο.
Ενώ αυτά τα μέτρα βοήθησαν στη σταθεροποίηση της κατάστασης, το σοκ των βίαιων αντιποίνων έθεσε ερωτήματα σχετικά με την ευρύτερη ετοιμότητα. Οι διοργανωτές έχουν τονίσει ότι η ασφάλεια είναι η ύψιστη προτεραιότητά τους. Αξιωματούχοι των τοπικών δυνάμεων ασφαλείας έχουν δεσμευτεί για σημαντικές αναπτύξεις για την προστασία χώρων όπως το Στάδιο Άκρον και των γύρω υποδομών τους επόμενους μήνες.
Τα μέτρα αναμένεται να περιλαμβάνουν συντονισμένες περιπολίες από τις πολιτειακές και ομοσπονδιακές αρχές, προηγμένη επιτήρηση και σχεδιασμό έκτακτης ανάγκης κατά τη διάρκεια εκδηλώσεων με μεγάλα πλήθη. Οι τουρίστες και οι κάτοικοι παροτρύνθηκαν να παραμείνουν στα σπίτια τους σε ορισμένες πόλεις, ενώ οι οδηγοί φορτηγών συμβουλεύτηκαν να ακολουθήσουν ασφαλέστερες διαδρομές για να επιστρέψουν στις αποθήκες τους, ενώ η βία τίθεται υπό έλεγχο.
Αεροπορικές εταιρείες όπως η Air Canada, η United Airlines και η Aeromexico ακύρωσαν τις πτήσεις τους, προς το Πουέρτο Βαγιάρτα, μια παραθαλάσσια πόλη-θέρετρο. Νωρίτερα, οι τουρίστες είχαν βιντεοσκοπήσει σύννεφα καπνού να υψώνονται στον ουρανό από τις πυρκαγιές, καθώς οι υποστηρικτές του El Mencho εξεγέρθηκαν κατά της δολοφονίας του βαρόνος.
«Οι επιθέσεις πραγματοποιήθηκαν ως αντίποινα για τον θάνατο του ηγέτη, αρχικά εναντίον της κυβέρνησης και από δυσαρέσκεια. Αλλά αργότερα έρχονται οι εσωτερικές δολοφονίες, από τις ομάδες που κινούνται για να καταλάβουν την εξουσία», δήλωσε στο Reuters ένα μέλος του καρτέλ.
Το «Athletic» ανέφερε ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ συμβούλεψε τους πολίτες της να αναζητήσουν καταφύγιο λόγω της συνεχιζόμενης εγκληματικής δραστηριότητας. Το Μέσο συνδέει επίσης την ταχύτητα της επιχείρησης με την πολιτική πίεση από τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος πρόσφατα απείλησε με χερσαίες επιθέσεις εναντίον των καρτέλ. Η αργεντίνικη εφημερίδα Olé περιέγραψε την κατάσταση ως «Παγκόσμιο Συναγερμό», αναφέροντας ότι η πόλη είχε «καταληφθεί» από εγκληματικές ομάδες σε αντίποινα για τον θάνατο του ηγέτη τους, επηρεάζοντας ακόμη και τις λειτουργίες του αεροδρομίου.
Ομοίως, η El Universal της Καρθαγένης τόνισε ότι αυτά τα βίαια περιστατικά επηρεάζουν άμεσα την εφοδιαστική αλυσίδα και την αντίληψη ασφάλειας για τους διεθνείς επισκέπτες λίγους μήνες πριν από την έναρξη των προκριματικών τουρνουά.
Για τους οπαδούς και τους κατοίκους, τα γεγονότα του περασμένου Σαββατοκύριακου ήταν μια έντονη υπενθύμιση ότι, σε μια πόλη που φημίζεται για τον πολιτισμό της και το ένθερμο πάθος της για το ποδόσφαιρο, εξακολουθούν να υπάρχουν επίμονες προκλήσεις ασφαλείας.