Ζόραν Λούκιτς: O πιλότος της διπλανής πόρτας…
O Θανάσης Ασπρούλιας συλλέγει πληροφορίες και μας συστήνει με συνταρακτικές λεπτομέρειες τον άνθρωπο που αποστρέφεται τη δημοσιότητα και ένα από τα όνειρά του, που έκανε πραγματικότητα ήταν μία πτήση με ένα Μινγκ 29… Δέστε τη ζώνη σας.
Ένας καλός φίλος στο Βελιγράδι είπε… «Αν ο Λούκιτς περπατήσει στο κέντρο της πόλης, μάλλον δεν θα τον αναγνωρίσει κανείς».
Και θα αναρωτηθείς… «Μα πως είναι δυνατόν;».
Για να σου απαντήσει ο ίδιος Βελιγραδιώτης φίλος που ξέρει τα media και το μπάσκετ καλύτερα και από τον ίδιο τον εαυτό του… «Ναι, γιατί τον ενδιαφέρει μόνο η δουλειά του. Δε ζήτησε ποτέ δημοσιότητα. Τον νοιάζει μόνο να δουλεύει σκληρά. Και τίποτα άλλο».
Στις ώρες που μεσολάβησαν από τη μεγάλη νίκη του Ηρακλή κόντρα στον Παναθηναϊκό, τα τηλέφωνα έσπασαν. Προς πάσα κατεύθυνση. Ο Ζόραν Λούκιτς έχριζε τεράστιου σεβασμού, πριν ακόμα καταλήξει στον Ηρακλή. Κι ας μην ήταν ιδιαίτερα δημοφιλής, όπως πολλοί Σέρβοι (και όχι μόνο) συνάδελφοί του.
Αυτοί που γνώριζαν πραγματικά καλά, όταν ο Γηραιός ανακοίνωσε την πρόσληψη του, είπαν: «Ο Ηρακλής υπέγραψε πολύ καλό προπονητή». Και τίποτα άλλο. Αυτό αρκούσε. Τα πολλά λόγια είναι φτώχεια.
Κάποιοι τον ήξεραν, οι περισσότεροι, ακόμα και συμπατριώτες μου, όμως όχι. Ελάχιστοι τον γνωρίζουν πραγματικά καλά. Ε, ήρθε η ώρα να τον μάθουμε… Ποιος είναι αυτός ο τύπος, που, στο Ιβανώφειο, το απόγευμα της Κυριακής, δεχόταν με αληθινή συστολή, σχεδόν με ντροπή, τις εκδηλώσεις αγάπης από το θαυμάσιο πολυμορφικό κοινό που είχε συγκεντρωθεί στο Ιβανώφειο για τον αγώνα με τον Παναθηναϊκό; Αλήθεια, μόνο εγώ παρατήρησα ότι σε κάθε κοντινό πλάνο που έκανε η κάμερα στις εξέδρες, έβλεπες ανθρώπους που εκπροσωπούσαν όλα τα ηλικιακά φάσματα μίας οικογένειας; Κάθε πλάνο ήταν σαν μία κινηματογραφική αποτύπωση του γενεαλογικού δέντρου μίας φαμίλιας εμποτισμένης με λατρεία για το γαλανόλευκο κασκόλ. Από τον παππού, τον πατέρα, τον γιο μέχρι τον εγγονό.
Τέλος πάντων… Ας επιστρέψουμε στον …πιλότο! Έναν πραγματικά σπάνιο «πιλότο».
Η «χειροτόνηση» από τον Ντούσαν Ιβκοβιτς
Ο Ζόραν Λούκιτς ήρθε στον Ηρακλή πριν από περίπου 4 μήνες. Όχι ιδιαίτερα γνωστός, αλλά αρκετά γνώριμος σε αυτούς που έπρεπε.
Μεγάλωσε στο Ζέμουν, μία πανέμορφη παραποτάμια γειτονιά στην όχθη του Δούναβη, αλλά επί της ουσίας δεν έπαιξε ποτέ μπάσκετ υψηλού επιπέδου.
Είχε όμως μία ευλογία… Ο πατέρας του, γεννημένος στο Τσβέρνι Κριστ (τον Βελιγραδιώτικο Ερυθρό Σταυρό), στην περίφημη περιοχή… «που βγάζει τους μεγαλύτερους μάγκες του Βελιγραδίου», όπως αξέχαστα είχε πει σε μία συνέντευξή του ο Ντούσαν Ιβκοβιτς, ήταν πολύ κοντινός φίλος με τον Ντούντα. Και το μικρόβιο του μπάσκετ, μαζί με ένα άλλο, για το οποίο θα «συζητήσουμε» αργότερα, είχε μπει από πολύ νωρίς βαθιά στην ψυχή του.
«Είναι πολύ σπουδαίο να έχεις τόσο σημαντικούς ανθρώπους στο περιβάλλον σου, στους οποίους μπορείς να απευθυνθείς οποιαδήποτε στιγμή για μία συμβουλή, για μία βοήθεια, για κάτι που τη δεδομένη στιγμή μπορεί να έχεις πολύ μεγάλη ανάγκη», λέει ο ίδιος ο Ζόραν Λούκιτς… Η τελευταία φορά που επικοινώνησε με τον κόουτς Ιβκοβιτς ήταν το καλοκαίρι του 2017, όταν… «Μετά την πρώτη θητεία μου στην Νίζνι, είχα πρόταση να επιστρέψω πάλι εκεί. Ήμουν σε ένα πολύ σημαντικό σταυροδρόμι της ζωής μου. Για κάποιο λόγο αισθανόμουν πολύ μεγάλη πίεση για αυτή την απόφαση. Θυμήθηκα τότε ότι ο Ντούντα μου είχε δώσει μία συμβουλή κάποτε: “Μην επιστρέψεις ποτέ σε μία ομάδα όπου εργάστηκες και στο παρελθόν. Ο ίδιος βέβαια δεν το τήρησε καθώς το έπραξε με τον Ολυμπιακό. Και ένιωθα πολύ μεγάλη ανάγκη να του μιλήσω, να τον ρωτήσω τι πρέπει να κάνω… Συναντηθήκαμε και μου είπε αυτά που ένιωσε. Και πιο ήρεμος πια, πιο χαλαρός, αποφάσισα να επιστρέψω στη Νίζνι. Η συμβουλή του ήταν να μην κοιτάω πίσω, να μην σκέφτομαι τι έγινε πριν και να κοιτάξω στο μέλλον και όσα μπορώ να καταφέρω. Κι αυτό έκανα. Για αυτό το λόγο δεν πρέπει ποτέ να λες ποτέ».
Η ιστορία του Ζόραν Λούκιτς, πριν καταλήξει στη Νίζνι, όπου διέγραψε δύο πολυετείς θητείες (2008-2014 και 2017-2024) με ένα σύντομο πέρασμα από την Μπάνβιτ, είναι πάρα πολύ ενδιαφέρουσα.
Την εποχή που έκανε τα αρχικά βήματα της προπονητικής ζωής του, στα αναπτυξιακά τμήματα της Μπεοπετρόλ (μετέπειτα Ατλας), την ανδρική ομάδα ανέλαβε ο κόουτς Πρέντραγκ Μπαντιάρεβιτς («έφυγε» το 2020 σε ηλικία 60 ετών, ενώ είχε εργαστεί στον ΠΑΟΚ και τη Λάρισα). Τις πρώτες 10 μέρες της θητείας του κάλεσε κάμποσους παίκτες από τα εφηβικά της Μπεοπετρόλ για να κάνουν προπόνηση με τους «μεγάλους»
Ούτε δυο εβδομάδες μετά, ζήτησε από τη διοίκηση της ομάδας να του πουν ποιος ήταν ο προπονητής ο οποίος είχε δουλέψει με αυτά τα παιδιά τους προηγούμενους μήνες. Οταν πια έμαθε, είπε αμέσως… «Αυτόν τον προπονητή τον θέλω μαζί μου στην ανδρική ομάδα«. Το επίπεδο των νεαρών παικτών και η γνώση των περίφημων fundamentals, είχε γοητεύσει τον κόουτς Μπατνιάρεβιτς. To μεγάλο ταξίδι της προπονητικής είχε μόλις αρχίσει.
«Το σημαντικό είναι ότι υπήρξαν πολλοί σπουδαίοι προπονητές που είχαν διάθεση να μοιραστούν την εμπειρία τους. Αρα, αφού στη δίνει κάποιος, γιατί να μην την παρεις; Ο προπονητής που με επηρρέασε περισσότερο όμως, ήταν ο κόουτς Μπατνιάρεβιτς. Δεν είναι μόνο η φιλοσοφία του στο μπάσκετ, αλλά σε ολόκληρο το φάσμα της ζωής. Ως νέος κόουτς, όταν ξεκινούσα, δεν ήταν εύκολο να βρω το χώρο μου. Εκεί έξω υπήρχαν πολλοί καρχαρίες. Από τον κόουτς Μπατνιάρεβιτς διδάχθηκα πως να μην γίνω τροφή για αυτούς. Έμαθα από τον άνθρωπο εκείνον, πόσο σημαντική είναι η λέξη προσωπικότητα», λέει ο κόουτς Λούκιτς, που στη συνέχεια, μερικούς μήνες μετά, κατέληξε στην Ινδία. «Μόνο για έξι μήνες, μέσω ενός προγράμματος που γινόταν εκεί υπό την αιγίδα της FIBA. Έξι μήνες μετά με κάλεσε στο τηλέφωνο ο Σεργκέι Πανόφ μεταφέροντας την πρόταση της ΤΣΣΚΑ Μόσχας».
Αν και είχε υπογράψει συμβόλαιο για τρία χρόνια, οι Ινδοί με μεγάλη ευγένεια του είπαν… «Καταλαβαίνουμε την επιθυμία σου να φύγεις. Βρες μας τον αντικαταστάτη σου και φύγε». Όπως ακριβώς κι έγινε.
Ο Σεργκέι Πανόφ, η συνάντηση στο Κοπαόνικ και ο θαυμασμός με την πρώτη ματιά
Μιλώντας για τον Σεργκέι Πανόφ όμως, τον μεγάλο αρχηγό της Εθνικής Ρωσίας κι έναν από τους σπουδαιότερους παίκτες που ανέδειξε ποτέ το μπάσκετ της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, ήρθε η ώρα να καταγράψουμε τα δικά του λόγια, για το τι εστί Ζόραν Λούκιτς. Δεν ήταν απλά ο άνθρωπος που του άνοιξε το δρόμο της ΤΣΣΚΑ (της 2ης ομάδας, που έχει αναπτυξιακό χαρακτήρα), αλλά και της Νίζνι Νοβγκορόντ. Ο Λούκιτς ήταν ο πρώτος άνθρωπος που πήρε μαζί του όταν ο Πανόφ αποδέχθηκε το ρόλο του γενικού διευθυντή στη Νίζνι…
«Γνωριστήκαμε το 2004, στο Κοπαόνικ σε ένα μπασκετικό καμπ. Με εντυπωσίασε η αφοσίωσή του, η αγάπη του για το μπάσκετ και η γνώση του. Κατάλαβα αμέσως ότι αυτός ο προπονητής θα μπορούσε να αναπτύξει και να βελτιώσει του νέους παίκτες της Ρωσίας», λέει ο Σεργκέι Πανόφ στο athletiko.gr για έναν προπονητή, με τον οποίο οι σχέσεις δεν ήταν πάντα ρόδινες. Υπήρχαν και δύσκολες στιγμές, όσο και θριαμβευτικές.
«Όπως κάθε άνθρωπος, έτσι κι ο Ζόραν δεν είναι τέλειος. Έχει τις δικές του αδυναμίες. Και η μεγαλύτερη από αυτές είναι ότι δεν ….πίνει και για αυτό δεν μπόρεσε ποτέ να αναλάβει την πρώτη ομάδα της ΤΣΣΚΑ», είπε χαριτολογώντας κάνοντας σαφές αμέσως ότι αυτό ήταν χιούμορ. Για να συνεχίσει: «Στα σοβαρά τώρα, είναι ένας τύπος με τον οποίο μπορείς να συζητήσεις τα πάντα. Όχι μόνο μπάσκετ. Είναι πολύπλευρος άνθρωπος για αυτό κι έχει φτάσει σε τόσο υψηλό επίπεδο. Αν δεν είσαι συνεπής ως άνθρωπος και με πολλές αρετές, είναι δύσκολο να πετύχεις ως κόουτς. Η μανιακή αγάπη του για το μπάσκετ είναι αυτή που τον κάνει τόσο ξεχωριστό. Είναι διατεθειμένος να θυσιάσει τα πάντα για αυτό το άθλημα».
Ανοίγει παρένθεση…
Μία από τις ερωτήσεις στον Σεργκέι Πανόφ ήταν… «Σας λείπει καθόλου ο κόουτς Λούκιτς». Για να απαντήσει: «Θα είχε μεγάλο ενδιαφέρον να σου απαντήσει ο ίδιος στην ερώτηση αν του λείπω εγώ και η ομάδα».
Το γαϊτανάκι αυτό είχε μεγάλο ενδιαφέρον… Φυσικά, η απάντηση μεταφέρθηκε στον κόουτς Λούκιτς που με μεγάλη συστολή και σεβασμό είπε: «Να είδες, αυτός είναι Σεργκέι, ένας άνθρωπος που όταν τον ρωτάς κάτι, απαντάει με μία δική του ερώτηση… Αγαπώ τον Σεργκέι πραγματικά, όπως και τη Νίζνι. Αλλά δεν πρόκειται να ξανασυνεργαστούμε ποτέ». Τα λόγια του πήγαζαν από αληθινό σεβασμό, καθώς σε κάθε μία λέξη διαπίστωνες ότι λέγεται με ένα ευγενικό χαμόγελο, και ευγνωμοσύνη. Αλλά και σημασία. Αυτό που έλεγε, το εννοούσε…
Ο Σεργκέι Πανόφ πάντως παρακολουθεί τον Ηρακλή. Όχι μόνο τον παρακολουθεί αλλά γνωρίζει και λεπτομέρειες: «Για να καταλάβεις ποιος είναι ο Λούκιτς δες τον Ηρακλή των τελευταίων αγώνων. Όταν αποφάσισε να κόψει τον καλύτερο παίκτη μέχρι εκείνο το σημείο (εννοούσε τον Ράιτ Φόρμαν), όλοι ξαφνιάστηκαν. Αλλά αυτό βοήθησε τον Ηρακλή να παίξει καλύτερα. Πολλοί άνθρωποι χάρηκαν όταν έμαθαν ότι ο Ζόραν υπέγραψε στην Ελλάδα. Είναι πολύ σημαντικό για αυτόν, πέραν της Εθνικής Ρωσίας, να βρίσκεται σε ένα κλαμπ, να προπονεί μία ομάδα, να εφαρμόζει το δικό του σύστημα. Μόνο η Εθνική δεν είναι αρκετή για αυτόν. Πάντως, οφείλω να πω ότι, όχι, δε μου λείπει ο Ζόραν».
Κλείνει η παρένθεση!
Στον Σεργκέι Πανόφ θα επιστρέψουμε… Έτσι κι αλλιώς τόσο η σχέση τους, όσο και η θητεία του στην Νίζνι έχει τεράστιο ενδιαφέρον.
Ο άνθρωπος που ξέρει να κάνει τους νέους καλύτερους
Ο κόουτς Λούκιτς, στους ανθρώπους του μπάσκετ που έχουν σχεδόν παγανιστική σχέση με αυτό είναι αναγνωρισμένος ως ο ιδανικός για να αναπτύξει παίκτες, να τους βελτιώσει, να τους κάνει καλύτερους, διακρίνοντας αρετές εκεί όπου άλλοι δε θα επένδυσαν κόπο και προσπάθεια.
«Δεν ήταν κάτι που επεδίωξα… Απλά συνέβη. Οι περιστάσεις με οδήγησαν σε αυτό το δρόμο. Αλλά μου άρεσε πάρα πολύ». Πίσω από αυτές τις λέξεις ο Λούκιτς μεταφέρει όχι απλά ένα γεγονός αλλά μία ολόκληρη κοσμοθεωρία.
Η Νίζνι όταν ανέλαβε πρώτος προπονητής το 2008 (επιλογή του Πανόφ), έπαιζε στη Β’ Κατηγορία του ρώσικου μπάσκετ και είχε στο ρόστερ ένα μάτσο παιδαρέλια και σχεδόν μηδενική ικανότητα για μεταγραφές.
«Δεν υπήρχε άλλος δρόμος. Το μόνο που μπορούσα να κάνω ήταν να πάρω αυτά τα παιδιά, που υπήρχαν και όσα βρίσκαμε στην πορεία και να προσπαθήσω να τους κάνω καλύτερους. Δεν είχαμε ποτέ μεγάλα ονόματα. Αυτό δεν ήταν επιλογή. Ήταν θέμα επιβίωσης. Τώρα πια είμαι συνηθισμένος σε αυτό».
Ήξερε όμως, ακόμα και τότε ότι ήταν πραγματικά σπουδαίος (και) σε αυτό…
Δυο χρόνια μετά, η Νίζνι με τα παιδαρέλια (κάποιοι εκ των οποίων αναδείχτηκαν σε σταρ) κατάφερε να ανέβει στην πρώτη κατηγορία, το 2010. Ένα χρόνο μετά βρίσκει τη θέση της στη VTB League… Και το 2014 συντελείται ένα μικρό (ή μεγάλο)_ θαύμα. Η Νίζνι, υπό τον κόουτς Λούκιτς και 7 χρόνια μετά την πρώτη μέρα του στο Νοβγκορόντ, σαρώνει τους πάντες στο πέρασμά της και φτάνει μέχρι τον τελικό της VTB League (ηττήθηκε 3-0 από την παντοδύναμη ΤΣΣΚΑ). Ξαφνικά η ομάδα με τα …παιδαρέλια, που έγιναν άντρες από τον Λούκιτς, αποκτά το δικαίωμα να αγωνιστεί στην Ευρωλίγκα… Και τότε συμβαίνει το αναπάντεχο. Ο Ζόραν Λούκιτς αποφασίζει να χωρίσει τους δρόμους του με την Νίζνι… Και τώρα επιστρέφουμε στο θέμα της δημοσιότητας.
Η κυνική ερώτηση ενός φίλου και η αποστομωτική απάντηση
«Δεν έχουν περάσει πολλοί μήνες από τότε που ένας φίλος μου, όχι κάποιος σχετικός με το μπάσκετ, με ρώτησε: “Μα δεν έχει φιλοδοξίες; Που είναι η φιλοδοξία σου. Δεν θες να εργαστείς στην Ευρωλίγκα;”. Και του απάντησα: “Ξέρεις τι χώρα είναι η Ρωσία; Το ξέρεις ότι είμαι προπονητής της Εθνικής ομάδας αυτής την τεράστιας χώρας; Κάποιος με είδε και με κάλεσε να πάρω αυτή τη θέση. Δε θα κλάψω αν δεν δουλέψω στην Ευρωλίγκα. Δε θα πω ότι απολαμβάνω όλα όσα θέλω, αλλά είμαι περήφανος. Και στο τέλος να σε ρωτήσω κάτι: Κάποιον που έχει αλλάξει τέσσερις ομάδες σε 30 χρόνια καριέρας, πως τον κρίνεις; Θετικά ή αρνητικά; Δεν είμαι από αυτούς που αλλάζουν τις ομάδες σαν τις κάλτσες. Απέκτησα το δικαίωμα να εργαστώ στην Ευρωλίγκα. “Και έφυγες εκείνη τη χρονιά που θα έπαιζε η Νίζνι στην Ευρωλίγκα” μου λένε κάποιοι φίλοι. Ναι έφυγα… Ήταν μία εποχή, που εκείνα τα νέα παιδιά με τα οποία ξεκινήσαμε είχαν γίνει σημαντικοί παίκτες. Από νωρίς, κατά τη διάρκεια της σεζόν, ζητούσα από τη διοίκηση της ομάδας να τους ανανεώσει τα συμβόλαια. Να πάμε με αυτούς στην Ευρωλίγκα. Δεν συνέβη. Και τελικά, η απάντηση που πήρα στο τέλος της σεζόν πια, ήταν ότι δεν μπορούμε να τους ανανεώσουμε, γιατί τα κασέ τους έχουν γίνει πια δυσθεώρητα, δεν υπήρχαν χρήματα και έπρεπε να τους αφήσουμε να φύγουν. Ήταν η στιγμή που αποφάσισα να φύγω κι εγώ. Ξέρεις, αναρωτιέσαι εκείνη τη στιγμή, τι νόημα είχαν όλα όσα κάναμε. Και τι έγινε που θα παίζαμε στην Ευρωλίγκα; Για ποιο λόγο κάναμε τόση προσπάθεια; Για να επιτρέψουμε σε αυτά τα παιδιά, που εμείς δημιουργήσαμε να φύγουν; Χτίσαμε κάτι πραγματικά καλό. Και μου άρεσε πολύ που το έχτισα. Ήταν δύσκολο, αλλά μου άρεσε πάρα πολύ. Αλλά τι νόημα είχε όλο αυτό τελικά;». Κι έτσι, ακριβώς τη χρονιά που η Νίζνι κατάφερε τη μεγαλύτερη επιτυχία της ιστορίας της, ο κόουτς Λούκιτς, πιστός στις αρχές και στα ιδανικά του, αποφάσισε να αποχωρήσει. Έχοντας φέρει μία ομάδα σε επτά χρόνια από τη Β΄κατηγορία του Ρώσικου μπάσκετ, στον τελικό τη VTB και την Ευρωλίγκα…
«Δεν είμαι από αυτούς που θα διαφημίσουν όσα έχουν καταφέρει. Εμένα με ενδιαφέρει να δουλεύουμε πάνω σε ένα σύστημα, το οποίο βελτιώνει τους παίκτες και αυτή η βελτίωση με τη σειρά της θα φέρει τα αποτελέσματα στην ομάδα. Κάθε προπονητής έχει το τρόπο του. Κι εγώ τον δικό μου. Εγώ θέλω να κάνω τους παίκτες μου καλύτερους. Μου λένε φίλοι και γνωστοί για την Ευρωλίγκα και πως θα ήταν σπουδαίο αν εργαστώ εκεί. Οκ… Μπορεί! Ποιος ξέρει όμως, αν εργαστώ ποτέ. Αλλά δεν είναι κάτι που με νοιάζει ιδιαίτερα. Ελπίζω ότι κάπου εκεί έξω, όπως έγινε με την Εθνική ομάδα της Ρωσίας, θα υπάρχει κάποιος που θα βλέπει το έργο μου. Και είμαι περήφανος για αυτό. Και ακόμα πιο πολύ γιατί το κάνω με τον δικό μου τρόπο. Παλιότερα, σε μία συνάντηση, ένας από τους Σέρβους προπονητές μου είπε: “Μην είσαι αφελής. Δεν έχει σημασία πόσα ξέρεις, αλλά ποιον ξέρεις”. Και τότε αποφάσισα ότι… “Ωπα, ευχαριστώ πολύ, μα αυτό το πράγμα δεν είμαι εγώ. Δεν είναι αυτός ο τρόπος μου. Δεν με εκφράζει καθόλου αυτή η προσέγγιση. Θα ακολουθήσω τον δικό μου δρόμο. Και δεν θα το αλλάξω».
«Ο Ζόραν έχει κάθε λόγο να ονειρεύεται, το δικαιούται»
Για να γυρίσουμε όμως, στον Σεργκει Πανόφ, που - και αυτός - έδωσε τη δική του εκδοχή για τη λύση της συνεργασίας στη Νίζνι…
«Με τον Λούκιτς η ομάδα προόδευσε. Πολλοί άγνωστοι παίκτες από χαμηλές κατηγορίες ήρθαν σε εμάς, βελτιώθηκαν κι έγιναν σταρ. Πολλοί παίζουν ακόμα στο ψηλότερο επίπεδο. Δυστυχώς, δεν μπορούσαμε να τους κρατήσουμε. Πολλές ομάδες εξέφρασαν το ενδιαφέρον τους κι εμείς δε μπορούσαμε να τους ανταγωνιστούμε σε οικονομικό επίπεδο.
Κάθε χρόνο παίκτες έφευγαν κι έρχονταν άλλοι, που γίνονταν καλύτεροι σε εμάς και μετά αποχωρούσαν κι αυτοί. Έτσι, ήταν αρκετά δύσκολο να έχουμε μία μόνιμη πρόοδο. Ακόμα κι έτσι κάναμε μεγάλες νίκες, αλλά δεν μπορούσαμε να μείνουμε μόνιμα σε τοπ επίπεδο, Ωστόσο ο Ζόραν έχει κάθε λόγο να ονειρεύεται. Το δικαιούται».
Ο Σεργκέι Πανόφ, περιγράφει την ιστορία για την ανάληψη από τον Λούκιτς, της τεχνικής ηγεσίας της Εθνικής Ρωσίας. Κάτι που ήρθε την ημέρα που η Ομοσπονδία αποφάσισε να λύσει τη συνεργασία της με τον Σεργκέι Μπαζάρεβιτς… Το 2021 ο Πανόφ ήταν ταυτόχρονα GM της Εθνικής ομάδας, αλλά και της Νίζνι, όπου φυσικά προπονητής ήταν ο Λούκιτς. «Η Ομοσπονδία αποφάσισε να αντικαταστήσει τον Σεργκέι Μπαζάρεβιτς και ο πρώτος υποψήφιος ήταν ο Ζόραν. Ο Αντρέι Κιριλένκο μου μίλησε, αλλά δεν θα ήταν σωστό και ο GM, δηλαδή εγώ, αλλά και ο προπονητής της Εθνικής να είναι από την ίδια ομάδα. Συζητήσαμε με τον Αντρέι, τον πρόεδρο της Ομοσπονδίας, και αυμφώνησα αμέσως να είμαι εγώ αυτός που θα "θυσιαστεί" αφήνοντας τη θέση του GM στην Εθνική. Το έκανα χωρίς τον παραμικρό δισταγμό. Στη Νίζνι πρόσφερε πάρα πολλά, ανέδειξε πολλούς νέους παίκτες. Θα ήθελα να κάνει το ίδιο και στην Εθνική, με την ίδια αποτελεσματικότητα. Κι έτσι έγινε».
Ο αρχηγός του ο Σέμεν και η επικοινωνία χωρίς λέξεις
Ένας από τους παίκτες που στο πλευρό του Λούκιτς έσπασε το ταβάνι του ήταν ο Σέμεν Αντόνοφ. Πήγε στη Νίζνι σε ηλικία 22 ετών, το 2011 και από το 2016 είναι παίκτης της ΤΣΣΚΑ Μόσχας, με την οποία κατέκτησε την Ευρωλίγκα το 2019.
«Ο Αντόνοφ ήταν… Πως να το πω… Ήταν ο αρχηγός μου στη Νίζνι. Είχαμε τέτοια επαφή, που όταν ήθελα να του πω κάτι, δε χρειαζόταν καν να με ακούσει. Ξεκινούσα να μιλάω και αυτός, έχοντας καταλάβει τι ήθελα να του πω χωρίς να ολοκληρώσω, σήκωνε το δάχτυλο του χεριού του ψηλά, εννοώντας… “Το’χω κόουτς”. Επικοινωνούσαμε ουσιαστικά χωρίς λέξεις. Καταλάβαινε από πριν τι θέλω να του πω» θυμάται ο Ζόραν Λούκιτς. Ομως και ο Σέμεν Αντόνοφ, που μίλησε στο athletiko.gr, έχει πολύ συναίσθημα να μοιραστεί για τον προπονητή που του άνοιξε τα φτερά…
«Γνωρίζω ότι η ομάδα του κόουτς νίκησε τον Παναθηναϊκό. Και θα σου πω κάτι. Ήταν η ομάδα που νίκησε, όχι κάποιοι παίκτες ατομικά. Ο Ζοραν ήταν ανέκαθεν σκληρός και ικανός να βρει το κλειδί κάθε παίκτη και να χτίσει τη σωστή χημεία μέσα στην ομάδα. Όλοι αποδέχονταν τους ρόλους τους, όλοι είχαν την ίδια νοοτροπία προκειμένου να νικήσει η ομάδα».
Μάλιστα, ο Αντόνοφ έφερε ως παράδειγμα τις, ιστορικές για τη Νίζνι, αναμετρήσεις με την Μπεσίκτας το 2014, για το Eurocup.
«Είχαμε χάσει στην Τουρκία με 17 πόντους. Στη ρεβάνς, επειδή το γήπεδο μας θα φιλοξενούσε ένα άλλο event, θα χρειαζόταν να παίξουμε σε άλλη έδρα, στη Μόσχα και πρακτικά χωρίς καθόλου κόσμο. Ουσιαστικά θα ήμασταν σε ουδέτερο γήπεδο. Κι όμως, ο κόουτς Λουκιτς μάζεψε την ομάδα και παρότι είχαμε χάσει με μεγάλη διαφορά και θα παίζαμε μπροστά σε άδειες εξέδρες, μας έκανε να πιστέψουμε. Μας έκανε να πιστέψουμε πραγματικά πως τα πάντα ήταν πιθανά. Αν μείνουμε στο πλάνο και χτυπήσουμε τις αδυναμίες της Μπεσίκτας μπορούμε να τα καταφέρουμε. Μας το έλεγε όλη την εβδομάδα. Κάθε μέρα, κάθε λεπτό, σε κάθε προπόνηση».
Στον δεύτερο αγώνα, η Νίζνι επικράτησε της Μπεσίκτας με 95-71, κάλυψε άνετα τη διαφορά των 17 πόντων και εκείνη τη χρονιά έφτασε μέχρι τους ημιτελικούς της διοργάνωσης. «Είναι ένα από τα αξέχαστα παιχνίδια της καριέρας μου», ομολογεί ο Σέμεν Αντόνοφ.
Πριν από ένα χρόνο, ο κόουτς Λούκιτς ήταν καλεσμένΟς του Αντόνοφ στο Νιζνεβάρτοσκ, στην ιδιαίτερη πατρίδα του, για ένα τουρνουά πιτσιρικάδων. Ο Σέρβος κόουτς αποδέχτηκε την πρόσκληση με τεράστιο ενθουσιασμό. «Περάσαμε δύο απίστευτες ημέρες στους -40 βαθμούς. Ο Ζόραν είναι ένας απίθανος άνθρωπος και η εκτίμηση που έχω είναι ασύγκριτη», είπε ο διεθνής με την Εθνική Ρωσίας.
«Μα τι διάολο κάνεις; Χαμογέλα»… Μετά την ευλογία, η κατάρα
Μετά τη νίκη κόντρα στον Παναθηναϊκό, ο Ζόραν Λούκιτς δέχθηκε ένα τηλεφώνημα. Από κάποιον φίλο του που ήταν εξαιρετικά νευριασμένος μαζί του… «Μα τι κάνεις; Αλήθεια, τι διάολο κάνεις; Πέτυχες μία τόσο μεγάλη νίκη. Χαμογέλα! Απόλαυσε το! Σήκωσε τα χέρια σου πια. Το αξίζεις». Οι φίλοι του, εντός ή εκτός μπάσκετ, τα έχουν μαζί του. Δεν μπορούν να αποδεχθούν ότι είναι τόσο συγκρατημένος και ταπεινός.
«Κάποιες φορές είναι δύσκολο να με καταλάβεις, αλλά αυτός είμαι εγώ», λέει ο ίδιος που σε ανύποπτη στιγμή είχε μοιραστεί μία πολύ ενδιαφέρουσα ιστορία… «Κάθε παιχνίδι όταν τελειώνει, είναι παρελθόν. Σε λίγες ώρες αρχίζει ένα άλλο, το οποίο ξεκινάει από το μηδέν».. Στο μυαλό του είχε καρφωμένο εκείνο το παιχνίδι του Κυπέλλου με τον Παναθηναϊκό. Στις 18 Φεβρουαρίου ο Ηρακλής πέτυχε μία εκπληκτική νίκη, στον προημιτελικό επί της Μυκόνου (93-65). Μία μέρα μετά, στον ημιτελικό με τον Παναθηναϊκό, ηττήθηκε με 30 πόντους στο κεφάλι.
«Αυτό το παιχνίδι ήταν ντροπιαστικό. Παίξαμε στον προημιτελικό, κάναμε ένα θαυμάσιο ματς, ήμασταν χαρούμενοι. Και μία μέρα μετά… Ντροπή».
Ο Ζόραν Λούκιτς δεν είναι από τους τύπους που θα στηθούν μπροστά στην κάμερα για να παινέψουν τον εαυτό τους. Ακριβώς για αυτό το λόγο: Επειδή στον αθλητισμό ένα αποτέλεσμα διαδέχεται το άλλο.
«Είναι δύσκολο να με καταλάβεις κάποιες φορές, αλλά αυτός είμαι. Τι να κάνω;».
Κι επειδή νωρίτερα μιλήσαμε για την ευλογία, φτάσουμε και στην… «Κατάρα! Ναι είναι η κατάρα μου. Δεν με νοιάζει να κερδίσω τα credits, δεν με ενδιαφέρει η δημοσιότητα, ποτέ μου δεν την κυνήγησα. Δε μου λείπει. Αυτό που με ενδιαφέρει είναι οι άνθρωποι να στέκονται στα αποτελέσματα της δουλειάς μου. Όχι στα τριγύρω, στις φωτογραφίες, στις συνεντεύξεις και στα αφιερώματα».
Ο Λούκιτς ξέρει καλά ότι δεν ανήκει στην κατηγορία των εύκολων ανθρώπων. Ανέκαθεν όμως, οι σχέσεις του με τους παίκτες ήταν εξαιρετική. Με τους περισσότερους έστω… «Δεν είμαι καθόλου εύκολος, αλήθεια είναι. Αλλά σε συνεργασία με τους παίκτες ο στόχος μας είναι να κάνουμε τη δουλειά. Δεν είναι καθόλου εύκολο για τα παιδιά, το ξέρω. Ασκώ πολλή κριτική, αλλά νομίζω ότι καταλαβαίνουν τελικά ότι το κάνω για το καλό τους».
Για παράδειγμα:
Μόλις λίγες ώρες μετά την εκπληκτική νίκη κόντρα στον Παναθηναϊκό, ο Λούκιτς είχε συνομιλία με έναν από τους παίκτες που στο συγκεκριμένο ματς δεν ήταν σε καλή μέρα… Αυτό που του είπε, τον άφησε με το στόμα ανοιχτό… «Αν σε κριτικάρω, σημαίνει ότι παλεύω για εσένα και για το καλό σου. Αν δε σου πω τίποτα και αφήσω τα πάντα να περάσουν, σημαίνει ότι δεν με νοιάζει. Σημαίνει ότι δεν υπάρχεις για εμένα».
Ο παίκτης κούνησε συγκαταβατικά το κεφάλι του… Ίσως να αντιλήφθηκε, ίσως και όχι αλλά όπως λέει και ο κόουτς Λούκιτς… «Δεν είναι εύκολο να με καταλάβουν».
«Εγώ θα παίρνω μόνο αυτούς τους παίκτες που έχουν δουλέψει με τον Λούκιτς»
Ενδεχομένως για αυτό, όπως ανέφερε στο athletiko.gr ένας φίλος, Ρώσος δημοσιογράφος… «Υπήρχε ένας προπονητής στη Ρωσία, που έλεγε… “Εγώ παίρνω μόνο αυτούς τους παίκτες που έχουν δουλέψει με τον Λούκιτς. Αυτοί είναι έτοιμοι. Έχουν εκπαιδευτεί για τα πάντα. Δεν χρειάζεται να κάνω κάτι για να τους διδάξω βασικά πράγματα. Είναι παίκτες που μπορούν να ανταποκριθούν».
Ένας από αυτούς, ενδεχομένως να είναι και ο Δημήτρης Μωραΐτης πια… Ο άνθρωπος που από τα δικά του χέρια έφυγε η μπάλα για τον Ελντερ Ντέιβις ο οποίος σημείωσε το νικητήριο καλάθι με τον Παναθηναϊκό… Κι όλη αυτή η φάση είναι μία περγαμηνή στη τροπαιοθήκη του κόουτς Λουκιτς…
«Αυτή η φάση είναι σπουδαίο παράδειγμα για τον τρόπο που δουλεύει ο Λούκιτς», θα πει στο athetiko.gr κάποιος πολύ κοντά στο περιβάλλον του Ηρακλή.
Ο Μωραΐτης και η πάσα με το αριστερό χέρι στην κρίσιμη φάση
«Αυτή ακριβώς τη φάση ο Λούκιτς την έχει δουλέψει δεκάδες φορές στην προπόνηση. Αυτό που συνέβη στην τελευταία φάση δεν έγινε κατά τύχη. Ήταν προετοιμασμένο. Μάλιστα, θα σε καλέσω να δεις κάτι: Ο Μωραΐτης ξέρει ποιον αμυντικό θέλει να έχει μπροστά του. Αν το προσέξεις στο πλάνο της τηλεόρασης, φαίνεται. Δείχνει ποιον θέλει να αντιμετωπίσει. Αυτή ακριβώς τη συνθήκη, με το ghost screen και την κίνηση που ακολούθησε από όλους τους παίκτες, η ομάδα την έχει δουλέψει επαναληπτικά στην προπόνηση. Με τον Λούκιτς να στρέφει την προσοχή του συνεχώς στον Μωραΐτη και να του ζητάει να είναι ανά πάσα στιγμή έτοιμος να πασάρει και με το ένα χέρι! Σου φαίνεται απίστευτο προφανώς διότι όλοι οι προπονητές ζητούν το αντίθετο από τους παίκτες: Να πασάρουν με τα δύο χέρια για να αποφύγουν τα λάθη. Ε, ο Λούκιτς επιμένει ειδικά με τον Μωραΐτη, να μη σταματήσει να ντριμπλάρει. Και να είναι σε ετοιμότητα να στείλει τη μπάλα με τα ένα χέρι. Ακόμα και με το αριστερό, όπως συνέβη στον αγώνα με τον Παναθηναϊκό».
Μετά τον αγώνα με τους πράσινους, ο Λούκιτς έδειξε ότι εκτός από σπουδαίος προπονητής είναι ένας άνθρωπος με τεράστια κλάση και αναγνώριση…
Αυτό που έκανε ήταν σπάνιο. Στην τηλεφωνική επικοινωνία που είχαμε, ευχαρίστησε τον άνθρωπο ο οποίος του έδωσε την ιδέα η οποία αποδείχτηκε καταλυτική για να γυρίσει το ματς με τον Παναθηναϊκό από το -21.
Το «αηδιαστικό» παιχνίδι με τον Παναθηναϊκό στο Κύπελλο
«Για να είμαι ειλικρινής, στην προετοιμασία του αγώνα δεν είπα ποτέ στους παίκτες ότι μπορούμε να νικήσουμε… Το μόνο που τους είπα ήταν: Πάμε να διορθώσουμε την εικόνα μας από εκείνο το αηδιαστικό παιχνίδι που παίξαμε κόντρα στον Παναθηναϊκό στο Ηράκλειο, όπου πασάρατε τις μπάλες στους κάμεραμεν της τηλεόρασης», μάς είπε ο Ζόραν Λούκιτς.
Το μπάσκετ που δεν είναι νεσκαφέ και η αποθέωση στον Σωτήρη Καραποστόλου
«Στη Νίζνι είχα τους παίκτες μαζί μου για τουλάχιστον δύο χρόνια. Στον Ηρακλή βρίσκονται μόνο 4 μήνες. Δε θα ξεχάσω ποτέ μία κουβέντα που μου είχε πει ο Ντούντα Ιβκοβιτς… “Η επιτυχία στο μπάσκετ έρχεται μετά από 3 χρόνια συνεχούς δουλειάς. Το μπάσκετ δεν είναι νεσκαφέ για να έχεις άμεσο αποτέλεσμα. Στο Ηρακλή, αυτούς τους 4 μήνες, έχουμε βελτιώσει σημαντικά το πνευματικό επίπεδο μας, αλλά και το σύστημα. Πρέπει να πηγαίνουμε βήμα βήμα και καμία νίκη δε χρειάζεται να μπαίνει κορώνα στο κεφάλι μας».
Για να καταλήξει με μία δήλωση που είναι πραγματικά ξεχωριστή: «Δε θέλω να είμαι κακός ψεύτης. Δεν είχα στο μυαλό μου ότι μπορούμε να το γυρίσουμε από το -21. Ωστόσο, είμαι μαχητής. Δε κατεβάζω ποτέ τα χέρια. Ποτέ όμως! Εκείνη τη στιγμή ο ασίσταντ κόουτς, Σωτήρης Καραποστόλου μου είπε μία ιδέα. Δεν τη σκέφτηκα ούτε 10 δευτερόλεπτα. Την πραγματοποίησα αμέσως. Αυτή η ιδέα του Σωτήρη ήταν καταλυτική για να γυρίσει το ματς. Ο Σωτήρης μου είπε σε εκείνο το σημείο να βάλουμε τον Ελντερ Ντέιβις σε θέση “4”. Από τη στιγμή που το κάναμε αυτό, όλο το ματς άλλαξε. Βλέποντας την άμυνα που παίζαμε και το αποτέλεσμα που πολύ γρήγορα άρχισε να φέρνει η ιδέα του Σωτήρη, θεώρησα ότι κάτι καλό μπορεί να συμβεί. Άλλωστε για αυτό υπάρχουν τόσοι κόουτς σε μία ομάδα. Όχι μόνο για τη φωτογραφία. Τρεις προπονητές είναι εξυπνότεροι από έναν, έτσι δεν είναι;».
Ο Πιλότος ενός Μινγκ, Ζόραν Λούκιτς και τα όνειρα που γίνονται πραγματικότητα
Για το τέλος, σου κράτησα την ομορφότερη πληροφορία που έμαθα για τον κόουτς Λούκιτς… Αυτή αποτυπώνεται και στον τίτλο…
Πριν από καιρό ένας φίλος του, τον ρώτησε…
«Ποιο είναι το μεγαλύτερο όνειρο σου;»
Για να πάρει μία απάντηση που ελάχιστοι γνώριζαν μέχρι τότε… «Ξέρεις ναι, έχω όνειρα. Και είμαι πραγματικά χαρούμενος γιατί πολλά από αυτά έγιναν πραγματικότητα. Έγινα προπονητής, έχω την ευθύνη της Εθνικής Ρωσίας και…». Σε εκείνο το σημείο κόμπιασε. Και σαν να έπιασε το νήμα από την αρχή του είπε: «Ξέρεις. Στη ζωή μου έχω δύο αγάπες. Η μία είναι το μπάσκετ. Και η άλλη είναι τα αεροπλάνα». Ο φίλος του κοντοστάθηκε έκπληκτος. Αλλά συνέχισε: «Τα αεροπλάνα; Μα πως; Και ποιο όνειρο έκανες πραγματικότητα σχετικά μετά αεροπλάνα;».
Η απάντηση ήταν η πιο αναπάντεχη που θα μπορούσε να υπάρξει:
«Στο Νόβγκοροντ, υπάρχει ένα εργοστάσιο που κατασκευάζει εξαρτήματα πολεμικών αεροσκαφών. Οταν εξασφαλίσαμε με τη Νίζνι τη συμμετοχή στην Ευρωλίγκα, η ομάδα μάς πρόσφερε ένα πριμ… Εγώ είπα ότι δε θέλω να πάρω κανένα πριμ. Θέλω μονάχα ένα πράγμα. Να κάνω μία πτήση ως συγκυβερνήτης με ένα πολεμικό αεροσκάφος».
Οι ιθύνοντες της ομάδας έμειναν έκπληκτοι, όταν έμαθαν ότι ο Ζόραν Λουκιτς είχε σπουδάσει μηχανικός αεροσκαφών και με αυτόν τον τρόπο είχε ανοίξει το δρόμο για να γίνει πιλότος μαχητικών αεροσκαφών, που ήταν το επόμενο level της σχολής. Ήταν όμως, οι ημέρες που η Σερβία έγινε στόχος των Αμερικάνων, ο πόλεμος ξεκίνησε, η σχολή έκλεισε. Λίγα χρόνια μετά ολοκλήρωσε μία σχολή για δικινητήρια αεροπλάνα. Όπως λέγεται στη Σερβία Sport Pilot.
Έτσι, όταν τα έμαθαν όλα αυτά, οι άνθρωποι της Νίζνι έκαναν το όνειρα του πραγματικότητα.
Μετά από λίγες ημέρες, ο Ζόραν Λούκιτς, ήταν δεύτερος πιλότος σε ένα Μινγκ 29, το οποίος για περισσότερο από μισή ώρα διέσχισε με αδιανόητη ταχύτητα τον ρωσικό ουρανό. «Επι 35 λεπτά, κάναμε με τον πρώτο πιλότο, όλες τις φιγούρες που θα μπορούσε να κάνει το συγκεκριμένο αεροπλάνο. Δεν υπήρξε κάτι που να μην κάναμε».
Ο Ζόραν Λούκιτς μάς επιβεβαίωσε την πληροφορία, δίνοντας μία λεπτομέρεια… «Αρχική μου θέληση ήταν να βγω στη στρατόσφαιρα, για να δω μία φορά τη γη από τόσο μακριά. Αλλά επειδή είμαι ψηλός και υπάρχουν συγκεκριμένες στολές που βοηθούν την κυκλοφορία του αίματος, προκειμένου να μην αντιμετωπίσεις πρόβλημα με τη ζωή σου, δεν κατέστη εφικτό. Ε, ίσως μία μέρα το κάνω κι αυτό».
Ο Ζόραν Λούκιτς είναι μία σπάνια περίπτωση ανθρώπου. Κι ένας ακόμα πιο σπάνιος προπονητής. Ο Ηρακλής στο πρόσωπο του βρίσκει έναν απίθανο πιλότο… Τον πιλότο της διπλανής πόρτας, που μπορεί να έρθει η ώρα που θα κυκλοφορεί στην Αριστοτέλους και δεν θα τον γνωρίζει κανείς… Γιατί… Αυτός είναι! His own way!
